Ο Γιάνης είναι πονηρός ή ίσως ... λειψός Η σημερινή ιστορία είναι εντελώς φανταστική. Εσύ, που αναγνωρίζεις τον εαυτό σου σε κάποιον...
 |
| Ο Γιάνης είναι πονηρός ή ίσως ... λειψός |
Η σημερινή ιστορία είναι εντελώς φανταστική. Εσύ, που αναγνωρίζεις τον εαυτό σου σε κάποιον από τους χαρακτήρες, σκέψου ότι καμιά φορά η ζωή είναι αυτή, που αντιγράφει τη φαντασία. Και όλοι εσείς οι υπόλοιποι, που νομίζετε ότι αναγνωρίζετε στο κείμενο, που ακολουθεί κάποιον γνωστό σας, απλά κάνετε λάθος. Κι αφού το ξεκαθαρίσαμε, ας παρουσιάσουμε το βασικό μας ήρωα.
Ο Γιάνης της ιστορίας μας δεν έχει καμία σχέση με τον πρώην υπουργό οικονομικών. Το αντίθετο θα έλεγα. Ο Γιάνης μας είναι βαθιά συντηρητικός και από τους λίγους ευτυχισμένους ψηφοφόρους, όταν έρχεται η ώρα των εκλογών. Δεν προβληματίζεται καθόλου. Ψηφίζει με κλειστά τα μάτια, δαγκωτό που λένε, πάντα το ίδιο. Το ίδιο που ψήφιζε και ο μπαμπάς του ή ακόμα και ο παππούς του.
Όμως, θα γράφω το όνομά του με ένα ν, γιατί του Γιάνη μας κάτι του λείπει. Άλλωστε, κάποιοι φίλοι του τον χαρακτηρίζουν ως λειψό. Ο ίδιος μέσα του πιστεύει ότι, το όνομά του θα έπρεπε να γράφεται με τρία ν, στην πορεία όμως τα τρία έγιναν δύο και τελικά έχει μείνει μόνο με ένα και αυτό τζούφιο. Ο Γιάνης το κρύβει μέσα στο παντελόνι του και καυχιέται γι’ αυτό τόσο, ώστε τελικά ταυτίζεται με αυτό το ένα και μοναδικό ν.
Ο Γιάνης είναι σήμερα κοντά στα πενήντα, αλλά μικροδείχνει. Είναι άλλωστε και εμφανίσιμος και φοράει ένα ψεύτικο χαμόγελο, που μοιάζει σχεδόν σαν πραγματικό. Στα νιάτα του υπήρξε περιζήτητος γαμπρός, όχι βέβαια για το χαμόγελό του, αλλά κυρίως γιατί ο μπαμπάς του υπήρξε περιζήτητος πεθερός.
Ο κυρ Νίκος ήταν ένας δαιμόνιος, πονηρός, αυτοδημιούργητος έμπορος, που κατάφερε να φτιάξει μία μεγάλη περιουσία. Ήταν καλός άνθρωπος ο κυρ Νίκος. Συχνά πυκνά διευκόλυνε φίλους και γνωστούς επιχειρηματίες, που δυσκολεύονταν οικονομικά. Φυσικά με το αζημίωτο, αφού για την διευκόλυνση αυτή έβαζε στον δανειολήπτη το σχετικό καπέλο, το οποίο μάλιστα φρόντιζε να προεισπράττει. Οι τράπεζες το λένε τόκο και οι κακές γλώσσες τον χαρακτήριζαν ως τοκογλύφο, αλλά έτσι συμβαίνει πάντα.
- Ουδείς πιο αχάριστος εκ του ευεργετηθέντος.
Αυτή τη φράση μάλιστα την επαναλάμβανε συχνά ο μακαρίτης και ο μικρός Γιανάκης, που δεν την καταλάβαινε φυσικά, την τύπωσε στο μυαλό του, για να μπορεί να την επαναλαμβάνει κι αυτός στα δικά του παιδιά.
Κάποιες φορές που ο ευεργετηθείς δεν κατάφερνε να ανταποκριθεί στο σύνολο του ποσού ή μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες, ο κυρ Νίκος, του έπαιρνε κανένα χωραφάκι ή κάποιο μικρό ακίνητο ή έστω κάποιο κόσμημα υψηλής αξίας, κάτι βρε αδερφέ για να μην αισθάνεται κι αυτός κορόιδο, που έδινε τα ωραία του λεφτουδάκια, αυτά, που με αίμα μάζευε φασούλι το φασούλι.
- Μάζευε κι ας είναι και ρώγες έλεγε στο Γιανάκη, που επίσης δεν καταλάβαινε.
Ο κυρ Νίκος ήξερε ότι ο κανακάρης του δεν ήταν και καμιά διάνοια. Ωστόσο, τελείωσε το σχολείο, χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα. Θες οι γνωριμίες του μπαμπά, θες τα ιδιαίτερα μαθήματα, ο Γιανάκης πάντως τα κουτσοκατάφερνε.
Εννοείται όμως ότι, ο κυρ Νίκος δεν θα ξόδευε τα ωραία του λεφτουδάκια, μόνο και μόνο για να περάσει ο Γιανάκης 5-10 ευχάριστα φοιτητικά χρόνια. Άσε που το πιθανότερο ήταν να γύρναγε και χωρίς πτυχίο. Πεταμένα λεφτά σκέφτηκε. Άλλωστε, είπαμε. Ο κυρ Νίκος ήταν πρώτα από όλα ένας επιτυχημένος επιχειρηματίας.
Αντί για σπουδές, λοιπόν ο Γιανάκης στρώθηκε στη δουλειά. Με τα λεφτά, που θα ξόδευε για τις σπουδές του, ο μπαμπάς αγόρασε δύο ακόμα ακίνητα. Έτσι, για να εισπράττει το παιδί δύο ακόμα ενοίκια, όταν αυτός θα εγκατέλειπε τα εγκόσμια.
Έτσι λοιπόν ο Γιανάκης έγινε Γιάνης, φόρεσε τη γραβάτα και το καλό του χαμόγελο και βάλθηκε να μάθει τη δουλειά. Έπρεπε να μάθει τα βασικά. Άλλωστε ο μπαμπάς δεν θα ζούσε για πάντα. Για τις βασικές πράξεις είχε το κομπιουτεράκι. Για πιο πολύπλοκα πράγματα είχε φροντίσει ο μπαμπάς. Ένας καλός λογιστής και ένας καλός δικηγόρος. Να μην ξεχάσω βέβαια και τον οικογενειακό γιατρό.
Όχι ότι χρειαζόταν βέβαια. Ο Γιάνης δεν αρρώσταινε ποτέ. Μικρός βέβαια είχε κάνει μια εγχείρηση για κρυψορχία. Αλλά αυτό ήταν. Έκτοτε τίποτα. Στην πραγματικότητα, το πρόβλημα του Γιάνη κρυβόταν βαθιά μες στο κεφάλι του, ίσως και μέσα στο παντελόνι του και δε σήκωνε θεραπεία.
Ο κυρ Νίκος βάλθηκε να μάθει στο παλικάρι του τα βασικά. Όχι, δεν θα τον άφηνε χωρίς βοήθεια σ’ αυτόν τον άδικο κόσμο. Καταρχήν έπρεπε να μάθει ορισμένες φράσεις κλισέ. Κάτι σαν συνθήματα, ένα πράμα. Εσύ μπορείς να το πεις και οδηγίες χρήσεως. Με κάποιο τρόπο όμως, έπρεπε το παιδί να θυμάται κάθε φορά τι πρέπει να κάνει.
Η πρώτη φράση, που έμαθε ήταν η εξής:
- Ο σωστός επαγγελματίας, πάντα τα καταφέρνει.
Ο Γιάνης πίστευε ότι, ήταν καλός επαγγελματίας. Εξάλλου, όλα πήγαιναν καλά. Ο κόσμος είχε λεφτά κι αγόραζε. Οι ενοικιαστές πλήρωναν το ενοίκιο στην ώρα τους. Τα ομόλογα είχαν καλή απόδοση. Πρόλαβε ακόμα και τις καλές εποχές του χρηματιστηρίου. Είναι σίγουρο ότι ο Γιάνης είχε στην άκρη πολλά λεφτά.
- Θα μετράς πάντα τα λεφτά δυο φορές.
- Θα ζητάς πάντα απόδειξη.
Όχι. Δεν του είπε να δίνει πάντα απόδειξη. Είπαμε. Ο κυρ Νίκος ήταν καλός επιχειρηματίας. Άλλωστε με το σταυρό στο χέρι δεν πας μπροστά.
- Δεν θα κρατάς ποτέ όλα τα λεφτά σου στο ίδιο μέρος, έλεγε ο μπαμπάς.
Και ο Γιάνης άκουγε πάντα αυτό, που του έλεγε ο μπαμπάς, παρά το ότι συχνά δεν το καταλάβαινε. Τα λεφτά του φρόντισε και τα έβγαλε εγκαίρως στο εξωτερικό. Όχι σε μία τράπεζα και όχι σε μία μόνο χώρα. Έτσι, για καλό και για κακό. Πιο πολύ για κακό όμως.
Μερικές φόρες, όσο ζούσε ο κυρ Νίκος, ο Γιάνης τον άκουγε να φωνάζει στο τηλέφωνο.
- Το ενοίκιο είναι ιερό. Πρώτα θα δίνεις το ενοίκιο και μετά όλες τις υπόλοιπες υποχρεώσεις. Δεν μπορώ να σε χρηματοδοτώ.
Θα το πω. Δεν κρατιέμαι. Θυμάσαι, που ο κυρ Νίκος έκανε αυτές τις οικονομικές διευκολύνσεις; Αυτό με τα χρόνια τον έκανε να πιστεύει ότι, είναι ένα είδος τραπεζίτη. Θεωρούσε ότι, όποιος του καθυστερούσε το ενοίκιο, ήταν σα να του είχε πάρει δανεικά. Αν λοιπόν εισέπραττε κανονικά το ενοίκιο, θα μπορούσε να το είχε «επενδύσει». Για παράδειγμα, θα μπορούσε να το είχε δανείσει σε κανέναν καημένο ή να είχε αγοράσει χρυσό σε χαμηλή τιμή ή να τα είχε κάνει λίρες. Και τέτοιες λίρες είχε αρκετές ο κυρ Νίκος και τις άφησε όλες στο Γιάνη, ο οποίος με τη σειρά του τις κρατούσε κρυμμένες απ’ όλους. Ούτε που τις είχε κρύψει δεν θυμόταν πια.
Το ενοίκιο όμως είναι πράγματι ιερό. Το πίστευε αυτό ο Γιάνης. Γι’ αυτό, όταν άκουγε τη λέξη ενοίκιο, σταυροκοπιόταν. Άντε, θα στο πω κι αυτό. Ο μπαμπάς του, όταν έλεγε αυτή τη φράση, δεν εννοούσε ακριβώς αυτό, που καταλάβαινε ο Γιάνης. Εννοούσε ότι, όποιος διαθέτει ακίνητα προς ενοικίαση, δεν πρέπει να έχει ούτε ιερό ούτε όσιο.
- Τον ενοικιαστή πρέπει να τον τσακίζεις. Αλλιώς μπορεί να χάσεις τα λεφτά σου.
Κι αυτό ο κυρ Νίκος το τηρούσε. Αρχικά, όταν νοίκιαζε ένα ακίνητο ζητούσε «αέρα». Ξέρω. Εσύ που είσαι πιο νέος και μεγάλωσες στα χρόνια της κρίσης, ίσως νομίζεις ότι είναι ο αέρας, που αναπνέεις. Άλλωστε σε λίγο κι αυτόν θα τον πληρώνεις. Όχι όμως. «Αέρας» είναι ένα ποσό συνήθως καθόλου ευκαταφρόνητο, που ζητούσε ο ιδιοκτήτης από τον ενοικιαστή, χωρίς απόδειξη εννοείται, απλά και μόνο για να του νοικιάσει το ακίνητο. Υποτίθεται ότι αυτό το ποσό το δικαιούταν ο ιδιοκτήτης, γιατί το ακίνητο ήταν σε καλή θέση και εξασφάλιζε σίγουρη πελατεία στον ενοικιαστή. Μπερδεύτηκες; Δεν πειράζει. Έτσι κι αλλιώς αυτόν τον όρο δεν θα τον ξανακούσεις και βαριέμαι τώρα να στον εξηγήσω αναλυτικότερα.
Συνεχίζεται ...
